martes, 22 de septiembre de 2009

Por que non fumigan?





É unha mágoa que as autoridades non poñan freo a praga que afecta ás carballeiras, no concello de Coles comezou o ano pasado, este ano xa poucos carballos quedan libres da praga.
A "A
ltica quercetorum"
, insecto coñecido como pulga do carballo. contrólase fumigando as áreas máis afectadas para que non coma todas as follas e debilite aos carballos, deixándoos a mercé doutros fungos e insectos.


A mitoloxía galega e o carballo

O carballo foi considerado dende a antigüidade como unha árbore sagrada, conserva nas crenzas tradicionais unha serie de virtudes. Os carballos serqueiros ou cerquiños curan a sarna refregando o corpo contra a súa cortiza e deixando a roupa pendurada das súas pólas. Ao redor de determinados carballos execútanse ritos para curar o tangaraño ou enganido. Tamén curan as crebaduras dos nenos e a lumbalxia, o cabaleiro e outras afeccións dos ósos. Así mesmo son eficaces contra os meigallos, feridas de ollos, sombras, etc. Arredor de vellos carballos levantáronse moitos santuarios. Pouco a pouco foron pasando aos santos as propiedades dos carballos. Pero algúns resístense a cedelas. Quen toque o carballo da Magdalena, en San Martiño de Valdeorras, contrae as febres palúdicas. En Santa Mariña de Augas Santas o carballo milenario ten sangue en vez de sabia. As mozas e ata os mozos, van ao carballo de Vilardefrancos, en Carballo, e métenlle nos ocos pedras e exvotos para que lles proporcione con quen casar. A sombra do carballo é boa para a saúde. Contan que un carballo que gardaba un tesouro nas súas raíces. Un día o dono da terra atopou o tesouro e quixo collelo. Cavou e cavou pero non o conseguiu. O carballo negoullo porque en todos os anos que viviran xuntos nunca lle dera un saúdo.

Bibliografía: Dicionario dos seres míticos Galegos


Versión en castelán


Es una lástima que las autoridades no pongan freno a la plaga que afecta a los robledales del ayuntamiento de Coles comenzó el año pasado, este año ya pocos robles quedan libres de la plaga.
Altica quercetorum, insecto conocido como pulga del roble. Se controla fumigando las áreas más afectadas para que no coma todas las hojas y debilite a los robles, dejándolos a merced de otros hongos e insectos.


La mitogía gallega y el roble

El roble fue considerado desde la antigüedad como un árbol sagrado, conserva en las creencias tradicionales una serie de virtudes.
Los robles negros (Quercus tozza) curan la sarna frotando el cuerpo contra su corteza y dejando la ropa colgada de sus ramas. Alrededor de determinados robles se ejecutan ritos para curar el "tangaraño o enganido" (enflaquecimiento y deformación que afecta a los niños y que se atribuye a un ser maligno o al mal de ojo). También curan las hernias de los niños y la lumbalgia y otras afecciones de los huesos. Asimismo son eficaces contra las magias, heridas de ojos, sombras, etc. Alrededor de determinados robles se levantaron muchos santuarios. Poco a poco fueron pasando a los santos las propiedades de los robles. Pero algunos se resisten a cederlas. Quienes toquen el roble de la Magdalena, en San Martiño de Valdeorras, contrae las fiebres palúdicas. En Santa Mariña de Augas Santas el roble milenario tiene sangre en vez de sabia. Las jóvenes e incluso los jóvenes, van al roble de Vilardefrancos, en Carballo, y le meten en los huecos piedras y exvotos para que les proporcione con quien casarse. La sombra del roble es buena para la salud. Cuentan que un roble que guardaba un tesoro en sus raíces. Un día el dueño de la tierra encontró el tesoro y quiso cogerlo. Cavó y cavó pero no lo consiguió. El roble se lo negó porque en todos los años que habían vivido juntos nunca le había dado un saludo.

jueves, 17 de septiembre de 2009

Canción Outonal




Hoxe sinto no corazón
un vago tremor de estrelas,

pero o meu camiño
pérdese
na alma da néboa.

A luz trónzame as ás
e a dor da miña tristeza
vai mollando os recordos
na fonte da idea.

Todas as rosas son brancas,
tan brancas como a miña pena,
e non son as rosas brancas,
que nevou sobre elas.

Antes tiveron o iris.
Tamén sobre a alma neva.
A neve da alma ten copos
de bicos e escenas
que se afundiron na sombra
ou na luz do que as pensa.

A neve cae das rosas,
pero a da alma queda,
e a pouta dos anos fai
un sudario con elas.


Desxearase a neve
cando a morte nos leve?
Ou despois haberá outra neve
e outras rosas máis perfectas?
Será a paz connosco
como Cristo nos ensina?
Ou nunca será posible
a solución do problema?

E se o amor nos engana?
Quen a vida nos alenta
se o crepúsculo nos afunde
na verdadeira ciencia
do Ben que quizais non exista,
e do Mal que latexa cerca?

Se a esperanza se apaga
e
a Babel se comeza,

que facho iluminará
os camiños na Terra?

Se o azul é unha ilusión,

que será da inocencia?

Que será do corazón
se o Amor non ten frechas?
E se a morte é a morte,
que será dos poetas
e das cousas durmidas
que xa ninguén as lembra?


Oh sol das esperanzas!
Auga clara! Lúa nova!
Corazóns dos nenos!
Almas rudas das pedras!

Hoxe sinto no corazón
un vago tremor de estrelas
e todas as rosas son
tan brancas como a miña pena.


Federico Garcia Lorca


Versión orixinal

CANCIÓN OTOÑAL

Hoy siento en el corazón
un vago temblor de estrellas,
pero mi senda se pierde
en el alma de la niebla.
La luz me troncha las alas
y el dolor de mi tristeza
va mojando los recuerdos
en la fuente de la idea.

Todas las rosas son blancas,
tan blancas como mi pena,
y no son las rosas blancas,
que ha nevado sobre ellas.
Antes tuvieron el iris.
También sobre el alma nieva.
La nieve del alma tiene
copos de besos y escenas
que se hundieron en la sombra
o en la luz del que las piensa.

La nieve cae de las rosas,
pero la del alma queda,
y la garra de los años
hace un sudario con ellas.

¿Se deshelará la nieve
cuando la muerte nos lleva?
¿O después habrá otra nieve
y otras rosas más perfectas?
¿Será la paz con nosotros
como Cristo nos enseña?
¿O nunca será posible
la solución del problema?

¿Y si el amor nos engaña?
¿Quién la vida nos alienta
si el crepúsculo nos hunde
en la verdadera ciencia
del Bien que quizá no exista,
y del Mal que late cerca?

¿Si la esperanza se apaga
y la Babel se comienza,
qué antorcha iluminará
los caminos en la Tierra?

¿Si el azul es un ensueño,
qué será de la inocencia?
¿Qué será del corazón
si el Amor no tiene flechas?

¿Y si la muerte es la muerte,
qué será de los poetas
y de las cosas dormidas
que ya nadie las recuerda?
¡Oh sol de las esperanzas!
¡Agua clara! ¡Luna nueva!
¡Corazones de los niños!
¡Almas rudas de las piedras!
Hoy siento en el corazón
un vago temblor de estrellas
y todas las rosas son
tan blancas como mi pena.

Federico Garcia Lorca

martes, 1 de septiembre de 2009

O camiñante



Este si que é un tomatazo. Saía o outro día na Galega unha muller que tiña tomates de 800 gr na horta, dicía que era grazas ao esterco de galiña e de coello. Está clariño que é moito mellor o do Khalil e o do Morocho, aquí está a proba.



As primeiras abelás.


Aí vai unha de F. Nietzsche

A través da noite o camiñante

a bo paso camiño vai adiante,

e vai deixando atrás sen pesadume

o fondo val, o escarpado cume.

A noite é bela, pero que lle importa?

Por nada o seu lixeiro paso acurta,

aínda que non saiba, pobre peregrino,

onde o ha de levar o seu camiño.

De súpeto unha ave canta. Oh, ave, dime:

Que é o que fas? Di, por que me oprime

a túa voz o meu corazón e detesme?

Dime por que derramas nas miñas tempas

ese sopor tan doce que así liga

os meus sentidos e, oíndote, obrígame

a suspender a miña marcha. A que me chamas

co teu chiar, oculto entre as ramas?

O bo paxaro cala, e di así:

Non, camiñante; non te chamo a ti;

desde este cume, en trémulos gurgullos

a femia chamando estou dos meus desexos.

Que che importa? Soñando sempre nela,

para min non só é a noite bela.

Que che importa? No mundo sempre errante,

non te has de deter un só instante.

Aínda inmóbil estás? Ai, peregrino!

Que se che dá do meu cantar divino?

Calou o bo paxaro e pensou para si;

Que lle importa a miña doce melodía?

Que fai aquí

sen moverse aínda?

Non te deteñas, pobre camiñante;

Sempre adiante vai, sempre adiante.
Versión en castellano

F. Nietzsche: El caminante

A través de la noche el caminante

a buen paso camino va adelante,

Y va dejando atrás sin pesadumbre

el hondo valle, la escarpada cumbre.

La noche es bella, pero ¿qué le importa?

por nada su ligero paso acorta,

aunque no sepa, pobre peregrino,

a donde ha de llevarle su camino.

De pronto un ave canta. Oh, ave, dime:

¿Qué es lo que haces? Dí, ¿por qué me oprime

tu voz mi corazón y me detienes?

Dime por qué derramas en mis sienes

ese sopor tan dulce que asi liga

mis sentidos y, oyéndote, me obliga

a suspender mi marcha. ¿A qué me llamas

con tu trinar, oculto entre las ramas?

El buen pájaro calla, y dice así:

No, caminante; no te llamo a ti;

desde esta cumbre, en trémulos gorjeos

la hembra llamando estoy de mis deseos.

¿Qué te importa? Soñando siempre en ella,

para mi solo no es la noche bella.

¿Qué te importa? En el mundo siempre errante,

no te has de detener un solo instante.

¿Aún inmóvil estás? ¡Ah, peregrino!

¿Qué se te da de mi cantar divino?

Calló el buen pájaro y pensó para si;

¿Qué le importa mi dulce melodía?

¿Qué hace aqui

sin moverse todavia?

No te detengas, pobre caminante;

siempre adelante ve, siempre adelante.


domingo, 30 de agosto de 2009

Vai parar isto algunha vez?


Para Laura

Ao fin apareceu o cadáver de Laura Alonso, os seus amigos e veciños levaban unha semana buscando polos montes de Toen e ao fin atoparon o que ninguén desexaba, o corpo da moza.

Aquí en Ourense, onde case todos nos coñecemos, polo menos de vista e que parece que nunca pode suceder nada do que escoitamos na tele que pasa acotío noutros lugares.

Din os xornais que detiveron a súa antiga parella. Como alguén pode matar a quen ama ou amou?

Que está ocorrendo? Que é o que está a pasar nesta sociedade, onde as vidas humanas xa non valen nada? Isto que está a pasar xa non é normal, todos os días morre unha muller dunha forma ou doutra pero sempre a mans dun home.

Hoxe dicíame unha das miñas fillas "mira, mamá, hoxe saír cun home é máis perigoso que xogar á ruleta rusa, as mulleres tiñamos que facernos un seguro de perigosidade cada vez que se nos achega un home".


E eu pregunto, xa non se pode fiar un de ninguén? Que é o que fai que un home se converta nun monstro?
Alguén sabe como se pode pór fin a todo isto???




Versión en castellano

Al final apareció el cadáver de Laura Alonso, sus amigos y vecinos llevaban una semana buscando por los montes de Toen y al final encontraron lo que nadie deseaba, el cuerpo de la chica.

Aquí en Ourense, donde casi todos nos conocemos, por lo menos de vista y que parece que nunca puede suceder nada de lo que escuchamos en la tele que pasa a todas horas en otros lugares.


Dicen los periodicos que detuvieron a su ex novio. ¿Cómo alguien puede matar a la persona que ama o amó?

¿Qué está ocurriendo? ¿Qué es lo que está a pasar en esta sociedad, donde las vidas humanas ya no valen nada?

Esto que está pasando ya no es normal, todos los días muere una mujer de una forma o de otra pero siempre a manos de un hombre.


Hoy me decía una de mis hijas "
mira, mamá, hoy salir con un hombre es más peligroso que jugar a la ruleta rusa, las mujeres teníamos que hacernos un seguro de peligrosidad cada vez que se nos acerca un hombre".

Y yo pregunto, ¿ya no se puede fiar uno de nadie? ¿Qué es lo que hace que un hombre se convierta en un monstruo?

¿¿¿Alguien sabe como se puede poner fin a todo esto???

viernes, 28 de agosto de 2009

Tanto e tanto nos odiamos


Ai peras da miña pereira!!!


Aí vai unha de Rosalia de Castro, Follas Novas, Libro 4º (Da Terra)


«Tanto e tanto nos odiamos,
tanto e tan mal nos quixemos que por non verme morriches, e desde que morriches alento. Mais agora tócame a min tamén, marchar; e di o crego que che perdoe, pois logo a xuntarnos volveremos. O crego volveuse tolo! xuntarnos!... nunca máis, penso; que se ti estas onda Deus eu penso ir xunto ao demo.»
Isto unha vella viúva,
e testana como un carneiro, falaba do seu defunto xa dos bichocos comesto; e en tanto que así falaba, tamén ela ía morrendo. Mais din que o defunto e ela atopáronse nos infernos man a man, e cobado a cobado como dous bos compañeiros.
—Conque estás aquí? díxo
lle entón a vella ao vello, pois voume a onde está Deus xa que ti estás onda o demo.

E sen saberse por onde
colleu dereitiña ao ceo; mais topou fechada a porta, que lla fechara San Pedro.

—Prum! ¡prum! abride, que son eu! falou a vella moi recio. —Non hai, respondeu o Apóstolo apertando o tarabelo. —Coida que xurei non estar onda el estea, meu San Pedro... —Non hai, repetiulle o Santo, índose inda máis a dentro. —Por vida das vosas chaves, que facedes un bo porteiro, e que roncades!... xa se ve... como estades satisfeito!.. Mais eu xurei, e Deus manda que un cumpra os seus xuramentos; a terceira vez!... abrides? —Nin ás tres nin aos trescentos, a muller vaia onda o home, ao inferno, anda ao inferno con el, por sempre xamais! —Poche! meu santo San Pedro, que ben deixas coñecer que andaches sempre ceibo, que nunca fuches casado nin na terra nin no ceo! todiñas as comenencias para vós quixestes, demo! e a min non me dás ningunha?... pois ves que eu tamén as quero. se aló con cadea andei en tela agora non penso, que todo coa morte acaba segundo predican os cregos. unha vez nos separamos, eu e o meu home, e por certo que foi para sempre... e, está dito!, pois son testana, se sodes testán. Que non me queres na gloria? pois xurei non ir ao inferno onde el está, e acabouse, e non hai que falar máis disto. Que habedes de facer de min? irei ao limbo dos nenos? Váiame! que estou deles ata a a punta dos cabelos. —¡Carafio, coa muller esta! dixo enfadado San Pedro, que se non fose por Deus... —Bah, señor, deixádevos diso e permíteme que pase... —Non, non e non. Caramelos! Fóra de aquí... e ¡pum! botouna dereitiño cara ao inferno. —Que o xurei! e o teño dito... berraba a vella... non entro. Señor, Señor... Sursum corda, aquí estou, e aquí me quedo. E quedouse, si, quedouse: onde? non se sabe certo, nin se foi porque a oíse Deus ou porque non a quixo o demo. Só se sabe, ben sabido, que anda nas ás do vento, metendo medo aos rapaces nas negras noites de inverno; encelando namorados, desfacendo casamentos, indispoñendo matrimonios... por que non a levou San Pedro? que agora anda ceiba e ben ceiba para meternos no inferno. Poñédelle a figa, mociñas, se queredes ter casamento, que onde ela estea, nin un home toparedes para un remedio.


Versión en castellano

«Tanto y tanto nos odiamos, tanto y tan mal nos quisimos que por no verme te moriste, y desde que moriste respiro. Pero ahora me toca a mí también, marchar; y dice el cura que te perdone, pues luego volveremos a juntarnos. ¡El cura está loco! ¡juntarnos!... ¡nunca más!, pienso; que si tu estás junto a Dios yo pienso ir junto al diablo.»

 
Esto una vieja viuda y terca como un carnero, hablaba de su difunto ya de los bichos comido; y mientras así hablaba, también ella se estaba muriendo. Pero dicen que el difunto y ella se encontraron en los infiernos mano a mano, y codo a codo, como dos buenos compañeros.

-¿Conque estás aquí? -le dijo entonces la vieja al verlo, pues me voy a donde está Dios puesto que tú estás junto al diablo?
Y sin saber por donde se marchó derechita al cielo; pero encontró cerrada la puerta, que se la había cerrado San Pedro.

-¡Prum! ¡prum! abrid, que son yo! habló la vieja muy fuerte.
-¡No hay! -respondió el Apóstol- asegurando la clavija.
-Piensa que juré no estar donde él esté, San Pedro...
No hay!- le repitió el Santo, yéndose aun más a dentro.
-Por la vida de vuestras llaves, que sois un bueno portero, y ¡qué roncais!... ya se ve... ¡cómo estáis de satisfecho!.. pero yo juré, y Dios manda que uno cumpla sus juramentos; ¡la tercera vez! ... ¿abrís?
-Ni a las tres ni a las trescientas, la mujer que vaya junto al hombre, ¡al infierno, vete al infierno con él, por siempre jamás!
-¡Por favor! mi santo San Pedro, que bien dejaste conocer que anduviste siempre libre, que nunca te casaste ni en la tierra ni en el cielo! toditas las conveniencias para vos quisisteis, ¡diablos! y a mí ¿no me das ninguna?...pues ya ves que yo también las quiero...Si allá con cadena anduve tenerla ahora no pienso, que todo con la muerte acaba según predican los curas. Una vez nos separamos, yo y mi hombre, por cierto que fue para siempre jamás... y ¡está dicho!, pues soy terca, si sois terco. ¿Qué no me quieres en la gloria? pues juré no ir al infierno donde él está, y se acabó, y no hay que hablar más de esto. ¿Qué vais hacer conmigo? ¿Iré al limbo de los niños?. ¡Vaya! que ya estoy de ellos hasta la punta de los cabellos?.
-¡Caramba, con la mujer esta!- dijo enfadado San Pedro, que si no hubiese sido por Dios...
-¡Bah!, señor, dejaros de eso y permíteme que pase...
-No, no y no. ¡Caramba! fuera de aquí... y ¡pum! la echó derechita hacia el infierno.
-¡Que lo juré! Ya se lo he dicho... -chillaba la vieja... no entro. Señor, Señor... "Sursum corda", aquí estoy, y aquí me quedo.

Y se quedó, sí, se quedó: ¿dónde? no se sabe cierto, ni sí fue porque la oyera o porque no la quiso el diablo. Sólo se sabe con certeza que está en las alas del viento, asustando a los niños, en las negras noches de invierno; encelando novios, deshaciendo casamientos, indisponiendo matrimonios... ¿por qué no la llevó San Pedro? que ahora está libre y bien libre para meternos en el infierno.
Ponedle la figa, mocitas, sí queréis tener casamiento, que donde ella esté, ningún hombre encontraréis para un remedio.









miércoles, 26 de agosto de 2009

PARA QUE SERVE O GALEGO?



Este video collino do blog http://www.blogoteca.com/acutareiradalaracha/index.php

martes, 25 de agosto de 2009

A bolboreta e o caracol




É caghadiña ao seu pai



Galescola por Galiña Azul, Ghaliña?, Pita?, Churra?. (Casares escribiu un CONTO con ese titulo ???????)

Os conselleiros de Educación e de Traballo din que “o cambio de imaxe era necesario para desideoloxizar e despolitizar (Ja,ja,ja...) as aulas".

Educación recoñece que estuda segregar por lingua.



Aí vai unha fábula de Samaniego


Aínda que te elevou a fortuna desde o lixo aos cornos da lúa, se falas, Fabio, ao humilde con desprezo tanto como es grande serás necio. Que! Irrítaste? Oféndete a miña linguaxe? «Non se fala dese modo a un personaxe.» Pois fai conta, señor, que non me oíches, e escoita a un Caracol. Vaia de chiste

Nun fermoso xardín, certa mañá,
púxose moi oufana
sobre a branca rosa
unha recen nada Bolboreta.
O sol resplandecente
desde o seu claro oriente
os raios espallaba;
ela, á súa luz, as ás estendía,
só porque envexasen as súas cores
manchadas aves e pintadas flores.
Esta frívola, vaidosa de beleza,
ao volver a cabeza,
viu moi preto de si, sobre unha póla,
a un pardo Caracol. A bela dama,
irritada, exclamou: «Como, groseiro,
ao meu lado te achegas? Xardineiro,
de que serve que teñas con coidado
o xardín cultivado,
e garde o teu desvelo
a rica froita do rigor do xeo,
e os tenros botóns das plantas,
se emporca e come todo canto plantas
este vil Caracol de baixa esfera?
Ou o matas ao instante, ou vaia fóra»

«Quen agora te oíse,
se non te coñecese,
respondeu o Caracol, na miña conciencia,
que puidese tremer na túa presenza.
Mais dime, miserable criatura,
que acabas de saír do lixo,
podes negar que aínda non hai catro días
que gustosa adoitabas
como humilde réptil andar comigo,
e eu facíache honra en ser o teu amigo?
non é tamén evidente
que es por liña recta descendente
das eirugas, pobres fiandeiras,
que, mirándose en coiros,
das súas tripas fiaban e tecían
un fardo, en que no inverno se metían,
como ti te metiches,
e aínda non hai catro días que saíches?
pois se esta foi a túa orixe e a túa casa;
por que a túa arroutada se excede
a desprezar a un caracol honrado?»

O que ten de vidro o seu tellado, isto logra de bo con tirar as pedradas ao alleo.




Versión en castellano

Galescola por Gallina Azul, Ghaliña?, Pita?, Churra?. (Casares escribió un CUENTO con ese título ????????)

Los "conselleiros" de Educación y de Trabajo dicen que "el cambio de imagen era necesario para desideoloxizar y despolitizar (Ja,ja,ja...) las aulas".

Educación reconoce que estudia segregar por lengua.


Una fábula de Samaniego

La mariposa y el caracol (versión original)

Aunque te haya elevado la fortuna desde el polvo a los cuernos de la luna, si hablas, Fabio, al humilde con desprecio tanto como eres grande serás necio. ¡Qué! ¿Te irritas? ¿Te ofende mi lenguaje? «No se habla de ese modo a un personaje.» Pues haz cuenta, señor, que no me oíste, y escucha a un Caracol. Vaya de chiste

En un bello jardín, cierta mañana,
Se puso muy ufana
Sobre la blanca rosa
Una recién nacida Mariposa.
El sol resplandeciente
Desde su claro oriente
Los rayos esparcía;
Ella, a su luz, las alas extendía,
Sólo porque envidiasen sus colores
Manchadas aves y pintadas flores.
Esta vana, preciada de belleza,
Al volver la cabeza,
Vio muy cerca de sí, sobre una rama,
A un pardo Caracol. La bella dama,
Irritada, exclamó: «¿Cómo, grosero,
A mi lado te acercas? Jardinero,
¿De qué sirve que tengas con cuidado
El jardín cultivado,
Y guarde tu desvelo
La rica fruta del rigor del hielo,
Y los tiernos botones de las plantas,
Si ensucia y come todo cuanto plantas
Este vil Caracol de baja esfera?
O mátale al instante, o vaya fuera.»
«Quien ahora te oyese,
Si no te conociese,
Respondió el Caracol, en mi conciencia,
Que pudiera temblar en tu presencia.
Mas dime, miserable criatura,
Que acabas de salir de la basura,
¿Puedes negar que aún no hace cuatro días
Que gustosa solías
Como humilde reptil andar conmigo,
Y yo te hacía honor en ser tu amigo?
¿No es también evidente
Que eres por línea recta descendiente
De las orugas, pobres hilanderos,
Que, mirándose en cueros,
De sus tripas hilaban y tejían
Un fardo, en que el invierno se metían,
Como tú te has metido,
Y aún no hace cuatro días que has salido?
Pues si éste fue tu origen y tu casa;
¿Por que tu ventolera se propasa
A despreciar a un caracol honrado?»

El que tiene de vidrio su tejado, esto logra de bueno con tirar las pedradas al ajeno.